Olayda can kaybı ya da yaralanma olup olmadığına ilişkin henüz bilgi paylaşılmadı.

Bölgeye sivil savunma ekipleri sevk edildi.

Patlamaya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Muhabir: Ahmet Karaahmet

Hastane, acil servis, cerrahi, kadın doğum ve çocuk sağlığı gibi birimlerde her yıl on binlerce kişiye hizmet veriyordu.

Suriye'de Esed rejim güçlerinin saldırılarının artmasıyla birlikte hava saldırılarına hedef olan hastane hasar gördü ve hizmet dışı kaldı.

Aynı dönemde yakıt ve tıbbi malzeme eksikliği yaşanması, özellikle kritik birimlerde ciddi aksamalara neden oldu ve kuvözlerdeki bebekler de dahil olmak üzere bazı hastaların hayatını kaybetmesine yol açtı.

2017 ve 2018 yıllarında yoğun bombardıman nedeniyle hastane faaliyetlerini tamamen durdurdu. 2019'da rejim güçlerinin kente hakim olması sonrasında hastane binası ve ekipmanlarının önemli bir bölümü yağmalandı.

Son yıllarda, Suriye'nin kuzeybatısında faaliyet gösteren bazı insani yardım kuruluşları tarafından hastanenin yeniden onarılması için girişimler başlatıldı. Ancak İdlib'deki sağlık altyapısının savaş yıllarında uğradığı yıkımın en belirgin sembollerinden biri olmayı sürdürüyor.

Hastane binasının tam kapasiteyle yeniden hizmet verebilmesi için uzun vadeli destek, modern tıbbi cihazlar ve nitelikli sağlık personeline ihtiyaç duyuyor.

İdlib'in güneyindeki Maarratünnuman ilçesi, yıllar süren çatışmalar boyunca Rusya ve devrik rejim güçleri tarafından sistematik olarak hedef alındı.

Yerleşim alanları, sağlık noktaları, okullar, pazarlar ve kritik altyapı vurularak, bölgede hayat neredeyse durma noktasına gelirken çok sayıda sivil yaşamını yitirdi.

Maarratünnuman sakinlerinden Muhammed Maari AA muhabirine yaptığı açıklamada, Rus uçaklarının saldırılarda yıkılan binaların enkazı altında kalan şehit ve yaralıları çıkarmak için olay yerine gelen sivil savunma ekiplerini dahi hedef aldığını söyledi.

Maari, 'Saldırılara uğrayanların arasında Maarratünnuman Ulusal Hastanesi de bulunuyor. Saldırılarda yıkılmadan önce büyük ve çok katlı bir yapı olan hastane, hem şehirden hem de çevre köylerden yaralıları kabul ediyordu.' dedi.

Evinin hastaneye yakın olduğunu ve binlerce kişinin hizmet aldığı hastanenin defalarca roketlerle hedef alındığını ifade eden Maari, hastaneye yapılan saldırılar sırasında tıbbi cihazlar tahrip olduğunu belirtti.

Uluslararası savaş yasalarına göre sağlık noktaları ve hastanelerin hedef alınmasının yasak olduğunu belirten Maari, Suriye'de Rusya ve rejim güçlerinin özellikle sivilleri, okulları ve hastaneleri hedef aldığını kaydetti.

Maarratünnuman sakinlerinden sağlık çalışanı Hamza Alvan da, kentin ana sağlık merkezi olan ulusal Maarratünnuman Hastanesinin, bölge halkı için kritik öneme sahip olduğunu ve sistematik saldırılar sonucu hizmet dışı bırakıldığını söyledi.

Hastanenin şehir merkezi ile çevresindeki çok sayıda köy ve kasabaya hizmet verdiğini belirten Alvan,'Devrik Esed rejimi ve müttefikleri olan Rusya ve İran, hastaneyi birçok kez hava saldırıları ve topçu atışlarıyla doğrudan hedef aldı. Bu saldırılar, hastaneyi hizmet dışı bırakmayı amaçlayan sistematik bir politikaydı.' dedi.

Hastanenin her saldırıda ciddi hasar gördüğünü, buna rağmen yerel sağlık ekipleri ve tıbbi kuruluşların hastaneyi defalarca onarıp yeniden hizmete kazandırdığını ifade eden Alvan, 'Yaralı siviller, bombardımanın en yoğun olduğu dönemlerde buraya getiriliyordu. Hastanede eğitimli sağlık kadroları ve gelişmiş tıbbi ekipman vardı. Bu nedenle rejimin saldırıları, doğrudan yaralıları ve sağlık çalışanlarını da hedef alıyordu.' diye konuştu.

Alvan, Maarratünnuman'ın zorunlu tahliyesi ve son saldırı dalgasında hastanenin yeniden doğrudan hedef alınarak büyük ölçüde tahrip edildiğini belirtti.

Rejim düştükten sonra yapılan incelemelerde, hastanenin binasının ve birçok tıbbi bölümünün ağır hasar gördüğünün ortaya çıktığını belirten Alvan, hastanenin halihazırda tamamen hizmet dışı kaldığını ve yeniden faaliyete geçmesi için büyük çaba gerektiğini aktardı.

Alvan, 'Hastanenin yeniden hizmete açılması halinde, Maarratünnuman ve çevre bölgeleri yeniden güvenli ve erişilebilir sağlık hizmetine kavuşacak.' diye konuştu.

Muhabir: Ömer Koparan,Ahmet Karaahmet,Mehmet Burak Karacaoğlu

Suriye'de yaşanan iç karışıklık nedeniyle bitkilerinin büyük kısmı zarar gören Receb, evinde yetiştirdiği bitkilerini yeniden düzenleyerek koleksiyonunu toparlamaya ve yeniden üretmeye başladı.

Evinde yalnız yaşayan Receb'in en büyük endişesi ise İsrail'in bölgede devam eden ihlallerinin yıllarca emek verdiği bitkilerini tehdit etmesi.

İki dönümlük arazisinin bulunduğunu ve tarıma büyük ilgisi olduğunu ifade eden Receb AA muhabirine tarıma meraklı olduğunu bu nedenle tıbbi bitkiler konusunda büyük bir koleksiyon oluşturduğunu söyledi.

Koleksiyonunda stevia, mercanköşk, yabani kekik ve 7 farklı kekik türünün bulunduğunu dile getiren Receb, 'Bazı insanlar sadece kekik diyor ama aslında çok farklı türleri var. Mercanköşk ve nane gibi bitkiler de çeşitlilik gösteriyor.' dedi.

Bitkilerden uçucu yağlar elde etmek için damıtma yöntemini kullandığını anlatan Receb, iki cihazının bulunduğunu, bunlardan birinin yerli, diğerinin ise Rus yapımı olduğunu belirtti.

İsrail sınırına yakın olduklarını ve sürekli ihlallerle karşılaştıklarını aktaran Receb, 'İsrail'in ihlalleri bizim için yeni değil ancak coğrafi olarak yakın olduğumuz için her zaman endişelerimiz var.' diye konuştu.

Receb, İsrail devriyelerinin neredeyse her gün bölgede dolaştığını belirterek 'Her an yeniden işgal veya göç riski var. Bu nedenle emek verdiğimiz bitkiler ve mülklerimiz tehlikede. Ancak Allah'a güveniyoruz' ifadelerini kullandı.

Yurt dışından nadir türler getirdiğini de belirten Receb, 'Koleksiyonum oldukça çeşitlendi. Suriye olaylarının patlak vermesiyle birlikte binlerce tıbbi bitkiyi, meyve ağaçlarını ve nadir türleri bırakmak zorunda kaldım.' şeklinde konuştu.

Vahşi bitkiler arasında olgunlaşmamış meyvelerin bulunduğunu, bazılarının nehir kıyılarında yetiştiğini ve tıbbi kullanımları olduğunu dile getiren Receb, sarı baharat olarak bilinen zerdeçalın yeni ekildiğini ve Pakistan dutunun beyaz ve siyah renkleriyle bahçelerinde yer aldığını kaydetti.

Receb, yaklaşık 7 yıl boyunca evden uzak kaldığını bu sürede evde kalan bitkilere yeterince bakamadığını ve birçok bitkinin kuruduğunu veya yok olduğunu aktardı.

Bu alanda eskisi kadar yetkin olmadığını ancak gelecek günlerde çalışmalarını geliştirmeyi planladığını ifade eden Receb, işinin bitkileri takip etmek ve nadir bitkileri Şam'a giderek bulmak, satın almak veya elde etmek olduğunu kaydetti.

Köylerinin merkeze uzak olduğunu ve düzenli ulaşım olmadığını ifade eden Receb, İsrail'in bölgedeki ihlallerinin durdurulması çağrısında bulundu.x

Receb, evinde nadir çiçekler ve bitkiler de yetiştirdiğini, kırmızı yasemin, cüce çiçekler, yabani nane ve stevia gibi bitkileri asma ve wisteria şeklinde yetiştirdiğini belirten Receb, 'Wisteria'nın farklı renkleri var ve bahçemdeki güller de çeşitlilik sağlıyor.' şeklinde konuştu.

Muhabir: Ahmet Karaahmet

Köydeki öğrenciler, hem savaşın hem de yoksulluğun gölgesinde eğitim hayatlarına devam ederken, yaklaşan kış mevsimiyle birlikte daha da zor günler kendilerini bekliyor.

Bazı öğrenciler, sınıflarda ısınmak için evlerinden getirdikleri battaniyeleri kullanırken, öğretmenler ise tüm zorluklara rağmen çocukların eğitimden kopmaması için çaba gösteriyor.

'Ne sıra var ne tahta, ne kapı ne pencere'

Maar Şımarin Okulu Müdürü Abdullah er-Rahhal, devrik rejimin ardından yeniden eğitime başlandığını ancak ciddi altyapı eksiklikleriyle karşılaştıklarını söyledi.

Rahhal, 'Köyümüz, özgürleştikten hemen sonra geri dönen ilk köylerden biri oldu. Ancak yeni eğitim-öğretim yılıyla birlikte çok sayıda zorlukla karşı karşıyayız. Eğitim için hiçbir imkanın bulunmadığını gördük. Öğrenciler bugün okula geliyor ama ne sıra var ne tahta ne kapı ne pencere.' dedi.

Okullarda tuvaletler başta olmak üzere temel ihtiyaçların karşılanamadığını, sıraların olmaması nedeniyle öğrencilerin yere oturmak zorunda kaldığını belirten Rahhal, velilerden çok sayıda şikayet aldıklarını, ailelerin çocuklarının sağlığı konusunda ciddi endişeler duyduğunu kaydetti.

Rahhal, mevcut koşullarda eğitim faaliyetlerini sürdürmenin neredeyse imkansız hale geldiğini vurgulayarak, 'Çocuklarımızı soğuktan ve hastalıklardan koruyabilmek için insani yardım kuruluşlarına ve ilgili devlet kurumlarına çağrıda bulunuyoruz.' diye konuştu.

Devletin üzerindeki yükün farkında olduklarını dile getiren Rahhal, 'Ancak okulların temel ihtiyaçlarının karşılanması ve onarımlarının yapılması büyük önem taşıyor.' ifadesini kullandı.

Rahhal ayrıca, İdlib kırsalındaki okulların 2019 yılında devrik rejim güçlerince tamamen yağmalandığını hatırlattı.

'Köyümüzdeki okullar tamamen harap durumda'

Köyün Kalkınma Komitesi Üyesi Hüseyin ed-Deyri, köydeki okulların genel durumunun oldukça kötü olduğunu söyledi.

Deyri, 'Esed rejiminin bölgeden çekilmesinin ardından köylerine dönen ailelerin büyük bölümü, evlerini yıkılmış, yağmalanmış ve talan edilmiş halde buldu. Ellerinden geldiğince onarım yapmaya çalışıyorlar.' dedi.

Köydeki 6 okulun tamamının devrik rejim unsurları tarafından yağmalandığını aktaran Deyri, 'Köye yaklaşık 1300 aile geri döndü. Okullarda ise yaklaşık 1600 öğrenci eğitim görüyor.' ifadelerini kullandı.

İnsani yardım kuruluşları ve hükümetten destek beklediklerini vurgulayan Deyri, 'Köyümüzdeki okullar tamamen harap durumda. Altyapı yok. 1700 ev tamamen yıkılmış durumda. Aileler geri döndükten sonra çoğu yıkılan evlerinin yanında kurdukları çadırlarda yaşamaya başladı.' diye konuştu.

Ailelerin evlerini ve okulları onarabilmeleri için yardım çağrısında bulunan Deyri, köyde yalnızca 3 okulun sabahçı ve öğlenci sistemiyle eğitim verebildiğini kaydetti.

Deyri, 'Öğrenciler soğuktan ve hastalıklardan etkileniyor; çünkü pencereler, kapılar ve sıralar yok. Şimdilik elimizden gelen bu kadar, umarız koşullar ileride daha iyi olur.' şeklinde konuştu.

Köydeki öğrencilerden Sekine Emin, soğuk hava koşulları altında eğitim görmenin her geçen gün daha da zorlaştığını anlattı.

Emin, 'Her gün okula giderken evden battaniye getiriyorum. Ben ve arkadaşlarım battaniyenin üzerine oturuyoruz. Öğretmenimiz, yazı tahtası olmadığı için deftere ya da kartona yazıyor. Yağmur yağdığında ise kırık pencerelerden su sınıfa kadar giriyor.' dedi.

Kış mevsiminin henüz başında olmalarına rağmen büyük zorluklar yaşadıklarını dile getiren Emin, 'Soğuğa karşı bizi koruyacak hiçbir şey yok. Ödev yaparken ellerimiz donuyor, yazmakta zorlanıyoruz. Gürültü ve rüzgar yüzünden öğretmenimizi bile duyamıyoruz, dersleri anlamakta güçlük çekiyoruz. Diğer öğrenciler gibi konuları kavrayamıyor, ezber yapamıyoruz. Ne yazacağımızı bilmiyoruz.' ifadelerini kullandı.

Muhabir: Ahmet Karaahmet